Framework

Bốn lăng kính đạo đức

Câu hỏi nó trả lời

Khi phải quyết một việc kinh doanh có vấn đề đạo đức, nhà quản lý nên lấy tiêu chí nào làm chính: quyền, hậu quả, thoả thuận hay tính cách?

Xuất xứ
Rachels and Rachels, 2012
Loại sơ đồ
Bảng so sánh
Cấp độ phân tích
Cá nhân
Cán cân đất sét với hai đĩa kính cân bằng, biểu tượng đạo đức doanh nghiệp

Sơ đồ

Bốn lăng kính đạo đức

Tiêu chíNghĩa vụ/quyềnHệ quảKhế ước xã hộiĐức hạnh
Đánh giá dựa trênTôn trọng quyền và phẩm giáTổng kết quả ròngĐiều khoản mọi người chấp nhận đượcPhẩm chất tính cách
Câu hỏi cốt lõiTôi có đang dùng ai chỉ như phương tiện không?Hành động nào tối đa hoá tổng lợi ích?Quy tắc nào ai cũng có thể chấp nhận?Một người tử tế sẽ làm gì?
Điểm mạnhBảo vệ cá nhân khỏi bị hy sinhDễ đo lườngCông bằng thủ tụcCoi trọng bối cảnh
Điểm yếuCứng nhắc khi quyền xung độtCó thể hy sinh thiểu sốKhó có đồng thuận thựcMơ hồ khi áp dụng
Ví dụ minh hoạTranh luận xưởng may (Kant)Nguyên tắc thị trường của Heath (hệ quả theo quy tắc)Màn che vô minh (Rawls)—

Khi nào dùng, khi nào không

Nên dùng khi

Khi cần chọn một khung chính cho phân tích và dùng khung khác chỉ làm phản biện.

Cạm bẫy

Cạm bẫy

Trộn hai khung làm trụ chính của cùng một lập luận.

Nguồn

Tài liệu tham khảo

Xếp A–Z theo họ tác giả, kiểu Harvard. Nguồn có DOI thì link https://doi.org/…; nguồn không có DOI thì link trang nguồn hoặc ghi rõ không có DOI.

  1. Rachels, J. and Rachels, S. (2012) The elements of moral philosophy (7th edn). New York: McGraw-Hill.Không có DOITrang nguồn